مدار و سال
هر سیاره چقدر طول میکشد تا دور خورشید بچرخد؟ سن تو در سیارههای دیگر چند سال است؟
⭐ ۰ از ۷ مرحلهدر این درس یاد میگیری
سال سیارهای را با یک دور گردش دور خورشید مرتبط کن.
مدار چیست؟
مدار مسیری است که یک جرم برای گردش دور جرم دیگر میپیماید. سیارهها دور خورشید و ماه دور زمین میچرخد.
زمین یک دور کامل دور خورشید را در حدود ۳۶۵ روز و یکچهارم میچرخد؛ این یک سال است.
سیارههای دورتر مسیر طولانیتری دارند و آهستهتر هم میروند؛ برای همین سالشان خیلی بلندتر است.
گردش سیارهها
ببین سیارههای نزدیکتر تندتر میچرخند. (نقشه ساده است و اندازهها واقعی نیست.)
روی یک سیاره بزن تا مدارش پررنگ شود.
این نقشه فقط برای نشان دادن ترتیب است؛ اندازهها و فاصلهها واقعی نیستند.
سن تو در سیارههای دیگر
سنات را انتخاب کن و ببین اگر روی هر سیاره زندگی میکردی چند ساله بودی!
- عطارد۴۱٫۵ سال
- زهره۱۶٫۲ سال
- زمین۱۰٫۰ سال
- مریخ۵٫۳۲ سال
- مشتری۰٫۸۴ سال
- زحل۰٫۳۴ سال
- اورانوس۰٫۱۲ سال
- نپتون۰٫۰۶ سال
سن تو روی هر سیاره = تعداد دورهایی که آن سیاره در طول عمر تو دور خورشید زده است.
میدانستی؟
چون سال زمین دقیقاً ۳۶۵ روز نیست، هر چهار سال یک بار یک روز اضافه میکنیم. در تقویم ایرانی اسفند در سال کبیسه ۳۰ روز میشود.
اگر روی عطارد زندگی میکردی، هر ۸۸ روز یک بار جشن تولد میگرفتی!
🔭 برای کنجکاوها (ردهٔ بالاتر)
مدار سیارهها دایره نیست، بیضی است (قانون اول کپلر). زمین در دیماه (اوایل ژانویه) کمی به خورشید نزدیکتر است!
هر چه سیاره به خورشید نزدیکتر باشد سریعتر حرکت میکند (قانون دوم کپلر): عطارد با ۴۷ کیلومتر بر ثانیه و نپتون فقط با حدود ۵ کیلومتر بر ثانیه.
امتحان کوچک
مدار یعنی چه؟
کارگاه پژوهش؛ مدل، مشاهده و نتیجه
مراحل را انجام بده و نتیجه را روی کاغذ ثبت کن. برای دیدن مرحلهٔ بعد روی عنوان آن بزن.
۱. آمادهسازی
در شبیهساز سن، سن زمینی خود را انتخاب کن.
۱ از ۳ مرحله را دیدهای.
دلیل علمی را پیدا کن
سیارهای هر دو سال زمینی یک مدار کامل میزند. عمر ۱۲ سال زمینی چند سال آن سیاره است؟
ستارهها و نشانهای تو
چی یاد گرفتیم؟
- مدار مسیر گردش یک جرم دور جرم دیگر است.
- سال یعنی یک دور کامل دور خورشید؛ هر سیاره سال متفاوتی دارد.
- هرچه سیاره دورتر باشد سالش طولانیتر است.
🎉 حالا میدانی سال چطور ساخته میشود!
📚 منابع و مطالعهٔ بیشتر
عددهای دوره گرد شدهاند. اندازه و سرعت در برخی مدلها برای فهم بهتر تغییر کردهاند؛ تعداد قمرهای شناختهشده با کشفهای تازه تغییر میکند.